TÜRK
YE-RUSYA VE UKRAYNA DIŞ TİCARETİNDE FASIL YOĞUNLAŞMASI
KARŞILAŞTIRMALI ÜSTÜNLÜKLER VE YAPISAL DEĞİŞİMLER
Doç. Dr. Mustafa AKAL
ÖZET
Bu çalışma
1995’den 2005 yılına Türkiye’nin Rusya ve Ukrayna ile dış
ticaretinde ihracat, ithalat, avantajlı ve dezavantajlı
fasıl yoğunlaşmasını ve değişmelerini ortaya koymak amacıyla
ele alınmıştır. İnceleme sonucunda toplam 200 milyon
nüfuslarıyla farklı gelir gruplarına sahip Rusya ve
Ukrayna’nın piyasa ekonomisine geçişleriyle birlikte
Türkiye’den olan mal talebi fasıllarında değişimlere yol
açtığı gözlenmiştir. Türkiye’nin Rusya ve Ukrayna’dan
ithalatının “mineral yakıtlar, mineral yağlar ve ürünleri,
mumlar” ile “demir ve çelik” fasıllarında yoğunlaştığı
görülmüştür. Türkiye bu iki ülkeden bunların en avantajlı
oldukları doğal kaynak yoğunluklu mallar ithal ederken,
ihraç edilen mallarda yoğunlaşma düşük teknoloji ile emek
yoğun üretilen mallardan orta ve ileri teknoloji ile sermaye
yoğun üretilen mal ve bunların oluşturduğu fasıllara kaydığı
görülmüştür. Türkiye’nin Rusya ve Ukrayna’ya olan
ihracatında “meyveler, kabuklu yemişler, turunçgil ve kavun
kabuğu” tarımsal ürün fasılının önemli bir yer tuttuğu
görülmüştür.
ANAHTAR
KELİMELER
Dış ticaret yoğunlaşması, karşılaştırmalı avantajlar,
yapısal değişim, mal
fasılları, Rusya, Ukrayna
ABSTRACT
This study
aims to outline export and import densities, advantageous
and disadvantageous and comparative changes in traded goods
groups of Turkey with the Russia and Ukraine from 1980 to
2005. As a result of the research, having various income
groups with 200 millions population Russia and Ukrainia’s
demands for export from Turkey show changes in the basis of
commodity groups as these countries started to follow market
economy. It is observed that Turkey’s import demand from
these countries concentrated on “the mineral fuels, mineral
oils and products, waxes” and “iron and steel” product
groups. Turkey’s advantageous export group changed from the
low technology embodied labor intensive good to the middle
and high technology embodied capital intensive goods while
importing natural intensive products in which both Russia
and Ukraine have absolute advantages. As the agricultural
product group the share of “the fruits, shelled fruits,
citrus fruits and muskmelon peel” is important in Turkey’s
export to these countries.
Key Words
Foreign trade density, comparative advantages,
structural change, commodity groups,
Russia, Ukraine.
Makaleyi bilgisayarınıza indirmek için
burayı tıklayınız... |
